ಮುಖ್ಯ ಮೆನು ತೆರೆ

ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಶಕುಂತಲಾ ದುಶ್ಯಂತನ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಭರತನ ತಾಯಿ. ಮಹಾಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ಕಥೆಯ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ. ಕಾಳಿದಾಸರು ಅಭಿಜ್ಞಾನ ಶಾಕುಂತಲಮ್ ಎಂಬ ನಾಟಕವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಬರಹಗಾರರಿಂದ ನಾಟಕೀಯವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ. ರಿಷಿ ಕನ್ವಾ ಮಹರ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಶಕುಂತ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮಧ್ಯೆ ಇರುವ ಪುಟ್ಟ ಮಗುವಿನಂತೆ ಶಕುಂತಲಾ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಳು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇವಳಿಗೆ ಶಕುಂತಲಾ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿದರು. ಶಕುಂತ ಅಂದರೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಎಂದು ಆದಿ ಪರ್ವದಲ್ಲಿ ಕನ್ವಾ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಶಕುಂತಲ
ಮಹಾಭಾರತ character
Raja Ravi Varma - Mahabharata - Shakuntala.jpg
Information
ಕುಟುಂಬವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ (father) ಮತ್ತು ಮೇನಕ(mother)
ಗಂಡ/ಹೆಂಡತಿDushyanta
ಮಕ್ಕಳುಭರತ
ರಾಜ ರವಿವರ್ಮ- ಮಹಾಭಾರತ- ಶಕುಂತಲೆಯ ಜನನ
ಶಕುಂತಲೆ, ರಾಜ ರವಿವರ್ಮ ಅವರ ಚಿತ್ರಕಲೆ
ದುಶ್ಯಂತನಿಗೆ ಶಕುಂತಲೆಯ ಪತ್ರ, ರಾಜ ರವಿ ವರ್ಮಾ ಅವರ ಚಿತ್ರಕಲೆ
ಶಕುಂತಲೆಯ ನಿರಾಶೆ ಭಾವ, ರಾಜ ರವಿ ವರ್ಮಾ ಅವರ ಚಿತ್ರಕಲೆ

ದಂತಕಥೆಸಂಪಾದಿಸಿ

ದುಶ್ಯಂತನು ತನ್ನ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ಕಾಡಿನ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡಂತಹ ಗಂಡು ಜಿಂಕೆಯನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಾ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ರಾಜ ಮೊದಲು ಶಕುಂತಲಾಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಶಕುಂತಲಾ ಮತ್ತು ದುಷ್ಯಾಂತನಿಗೆ ಗಾಂಧಾರ ವಿವಾಹವಾಗುತ್ತದೆ. ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಮದುವೆಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಅವನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗುವ ಮೊದಲು , ದುಶ್ಯಾಂತ ತನ್ನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಉಂಗುರವನ್ನು ಅವಳಿಗೆ ಕೊಟ್ಟು ತನ್ನ ಅರಮನೆಗೆ ಬರುವ ಭರವಸೆಯನ್ನು ನೀಡಿರುತ್ತಾನೆ. ಶಕುಂತಲಾ ತನ್ನ ಗಂಡನ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಸಮಯವನ್ನು ಕಳೆದರು ಸಹ ಆಗಾಗ್ಗೆ ತನ್ನ ಹಗಲುಗನಸುಗಳಿಂದ ದೂರವಿರುತಿದ್ದಳು. ಒಂದು ದಿನ, ದುರ್ವಾಸಮುನಿ ಎಂಬ ಪ್ರಬಲ ಋಷಿ , ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದರು ಆದರೆ ದುಶ್ಯಾಂತನ ಆಲೋಚನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಳೆದಹೋಗಿದ್ದ ಶಕುಂತಲಾಳಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಸ್ಪಂದಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾದಳು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಋಷಿಗಳು ಕೋಪಗೊಂಡು ಅವಳಿಗೆ ನೀನು ಕನಸು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ನಿನ್ನನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮರೆತುಬಿಡಲಿ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಶಾಪವನ್ನು ನೀಡಿ ಕೋಪದಿಂದ ಹೊರಟುಹೋದರು, ಅವಳು ಅವರಲ್ಲಿ ಕ್ಷಮೆಯಾಚಿಸುತ್ತಾಳೆ . ನಂತರ ಮುನಿಗಳ ಕೋಪ ಹೊರಟುಹೋದ ಮೀಲೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಮರೆತಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ನಿನಗೆ ನೀಡಲಾದ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಂಕೇತವಾದ ಉಂಗುರವನ್ನು ತೋರಿಸಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅವನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ತಾವು ಕೊಟ್ಟ ಶಾಪವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಮಯ ಕಳೆದುಹೋಯಿತು, ಶಕುಂತಳಾನ್ನು ದುಶ್ಯಾಂತನಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸುವಂತೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವಳ ಪೋಷಕರು , ಹಾಗೂ ಅವಳ ಕೆಲವು ಸಹವರ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ರಾಜಧಾನಿಗೆ ತೆರಳುತ್ತಾರೆ. ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಕಾನೋ ದೋಣಿ ಮೂಲಕ ನದಿ ದಾಟಬೇಕಿತ್ತು ಮತ್ತು ನದಿಯ ಆಳವಾದ ನೀಲಿ ನೀರಿನ ಮಾರುದಕ್ಕು , ಶಕುಂತಲಾ ನೀರಿನ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಬೆರಳುಗಳನ್ನು ಓಡಾಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಕೆಗೆ ದುಶ್ಯಾಂತನು ಕೊಟ್ಟ ಉಂಗುರವು ತನ್ನ ಬೆರಳುಗಳು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರೂ ಅವಳನ್ನು ಕೇಳದೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು ಬಿಡುತ್ತದೆ. [೧]

ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿನ ಕಥೆಸಂಪಾದಿಸಿ

ಅವಳು ದುಷ್ಯಾಂತ ನ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ, ಅವಳ ಪತಿ ತನ್ನನ್ನು ಗುರುತಿಸದೆ ಇರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಎಲ್ಲರೂ ಆಶ್ಚರ್ಯಚಕಿತರಾದರು, ಅವಳ ಬಗ್ಗೆ ಏನನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಆತನಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆಕೆಗೆ ಮುನಿಗಳು ಕೊಟ್ಟಂತಹ ಶಾಪದ ನೆನಪಾಯಿತು ಆದರೆ ಆಕೆಯ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಅವನು ಕೊಟ್ಟಂತಹ ಉಂಗುರ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಅವಳು ಉಂಗುರ ಇಲ್ಲದೆಯೇ ನೆನಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಳು, ಆದರೂ ದುಷ್ಯಾಂತ ಅವಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಿಲ್ಲ. ಅವಮಾನಕ್ಕೊಳಗಾದ ಅವಳು ತನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಮರಳಿ ಕಾಡಿನ ಮಧ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ವತಃ ನೆಲೆಸಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಆಕೆ ತನ್ನ ದಿನಗಳು ಹಾಗು ಕಾಲವನ್ನು ಕಳೆದಳು, ಅವಳ ಮಗನಾದ ಭರತನು ವಯಸ್ಸಾದಂತೆ ಬೆಳೆಯತೊಡಗಿದನು . ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಸುತ್ತುವರಿದ ಭರತನು ಬಲವುಳ್ಳ ಯುವಕನಾಗಿದ್ದನು . ಹುಲಿ ಸಿಂಹಗಳ ಬಾಯಿಗಳನ್ನು ತೆರೆದು ಮತ್ತು ಅದರಲ್ಲಿನ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುವುದು ಅವನ ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿತ್ತು . ಈ ಮಧ್ಯೆ ಮೀನುಗಾರನು ಹಿಡಿದ ಒಂದು ಮೀನಿನ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಕಂಡು ಆತನಿಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಯಿತು. ರಾಜಮನೆತನದ ಮುದ್ರೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ ಅವನು ಅರಮನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋದನು ಆ ಉಂಗುರವನ್ನು ನೋಡಿದ ಮೇಲೆ ದುಶ್ಯಾಂತನಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ನೆನಪಿಗೆ ಬಂದು ಅವನ ಸುಂದರ ವಧುವಿನ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥವಾದ ದುಶ್ಯಾಂತನ ನೆನಪುಗಳು ಅವನ ಬಳಿಗೆ ತಿರುಗಿದನು . ತಕ್ಷಣವೇ ಆಕೆಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಹೊರಟನು ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ತಂದೆಯ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದನು, ಅವಳು ಅಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಿರುವುದನ್ನು ತಿಳಿದು ಹುಡುಕಲು ಮುಂದಾದನು . ಅವನು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಮುಂದುವರೆದು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿನ ಮಧ್ಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಬಂದು ಒಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ದೃಶ್ಯವೊಂದನ್ನು ಕಂಡನು . ಚಿಕ್ಕ ಹುಡುಗನೊಬ್ಬ ಸಿಂಹದ ಬಾಯಿಯನ್ನು ತೆರೆದು ಅದರ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುತ್ತಿದ್ದನು . ಅದನ್ನು ನೋಡಿ ಈತ ಯಾರೋ ಅರಸನ ಹುಡುಗನೇ ಇರಬೇಕೆಂದುಕೊಂಡ, ಅವನ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ ನೋಡಿ ಆಶ್ಚರ್ಯಚಕಿತನಾದನು ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರ ಬಂದು ಅವನ ಹೆಸರನ್ನು ಕೇಳಿದನು. ಆ ಹುಡುಗನು ನಾನು ದುಶ್ಯಾಂತನ ಮಗನಾದ ಭರತನೆಂದು ಉತ್ತರಿಸಿದಾಗ ಅವನು ಆಶ್ಚರ್ಯಚಕಿತನಾದನು. ನಂತರ ಆ ಹುಡುಗನು ಅವನನ್ನು ಶಕುಂತಲೆಯ ಹತ್ತಿರ ಕರೆದೊಯ್ದನು . ಶಕುಂತಲೆ ಆತನನ್ನು ನೋಡಿ ತುಂಬಾ ಸೊಂತೋಷಪಟ್ಟಳು ಮತ್ತು ಅವನ ಕುಟುಂಬವು ಪುನಃ ಸೇರಿತು.[೨]

ಚಲನಚಿತ್ರಸಂಪಾದಿಸಿ

ಶಕುಂತಲಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಬ್ಬಲಕ್ಶ್ಮಿ ಒಳಗೊಂಡ ತಮಿಳು ಚಿತ್ರ ಶಕುಂತಲಾಯ್ ಮತ್ತು ೧೯೬೧ ರಲ್ಲಿ ಭುಪೆನ್ ಹಜಾರಿಕಾ ಅವರ ಅಸ್ಸಾಮಿ ಭಾಷೆಯ ಶಕುಂತಲ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಈ ಚಿತ್ರವು ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಗಳಿಸಿತು. ೧೯೬೫ ರಲ್ಲಿ ಅದೇ ಹೆಸರಿನ ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಮರಾಠಿ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಅದೇ ಕಥೆಯ ಮೇಲೆ 'ಶಕುಂತಲ' ಎಂಬ ಸಂಗೀತ ನಾಟಕವು ಸಹ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳುಸಂಪಾದಿಸಿ

"https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=ಶಕುಂತಲ&oldid=916675" ಇಂದ ಪಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ